---
title: "દુકાનના પૈસા અને ઘરના પૈસા અલગ રાખો"
source: https://www.lskhata.com/blog/dukan-na-paisa-ghar-na-paisa
category: "Running a shop"
language: gu
published: 2026-08-20
reading_time: 5 min
---

# દુકાનના પૈસા અને ઘરના પૈસા અલગ રાખો

_એક જ ખિસ્સામાંથી દુકાનનો માલ અને ઘરનું બજાર — બંને થાય તો મહિનાના અંતે કયું ક્યાં ગયું એ કહેવું અશક્ય છે._

## In short
- દુકાનના પૈસા અને પોતાના પૈસા એક જગ્યાએ રાખો તો કોઈ હિસાબ સાચો રહેતો નથી.
- પોતાના માટે પૈસા લેવા એ ખોટું નથી — એ ન લખવું એ સમસ્યા છે.
- દર મહિને પોતાના માટે એક નક્કી રકમ ઠરાવો, નોકરના પગારની જેમ.
- ગલ્લામાંથી પૈસા કાઢો તો એ ખર્ચ તરીકે લખો, ત્યારે જ.

નાની દુકાનમાં હિસાબની સૌથી સામાન્ય સમસ્યા ચોરી નથી, ખોટું લખાણ નથી — એક જ ખિસ્સું છે.

સવારે ગલ્લામાંથી પાંચસો નીકળે છે દીકરાની સ્કૂલ માટે. બપોરે બસો પોતાના જમવામાં જાય છે. સાંજે ઘર માટે એક પેકેટ ચોખા છાજલી પરથી ચાલ્યું જાય છે. કંઈ ખોટું નથી, અને કંઈ લખાતું નથી.

_[Figure: એક જ ખિસ્સું હોય તો મહિનાના અંતે કોઈ સવાલનો જવાબ નથી.]_

### શું શું ગૂંચવાય છે

એક ખિસ્સું હોય તો ત્રણ જુદા સવાલોના જવાબ સાથે ખોવાય છે, અને ત્રણેય જરૂરી છે.

- દુકાન ખરેખર નફો કરે છે કે નહીં — ઘરનો ખર્ચ ભળેલો હોય તો કહી શકાય નહીં.
- તમે પોતે મહિને કેટલું લો છો — ખબર ન હોય તો વધુ લો છો કે નહીં એ સમજાય નહીં.
- સ્ટોક બરાબર છે કે નહીં — ઘરે ગયેલો માલ ન લખો તો ગણતરી ક્યારેય નહીં મળે.

### શું કરો તો બરાબર થઈ જાય

1. **પોતાના માટે એક રકમ નક્કી કરો** — મહિને કેટલા પૈસા તમારા પોતાના, એ પહેલેથી નક્કી કરો. આંકડો ગમે તે હોય, હોવો જોઈએ.
2. **મહિનાના એક દિવસે એ કાઢો** — પગારની જેમ. રોજ થોડું થોડું લો તો હિસાબ રહી શકતો નથી.
3. **વચ્ચેના પૈસા ત્યારે જ લખો** — તાત્કાલિક જરૂરે પૈસા લેવા જ પડે. લેતી વખતે જ એક લીટી લખો — પછી યાદ રહેતું નથી.
4. **ઘરે ગયેલો માલ ખરીદ કિંમતે લખો** — વેચાણ તરીકે નહીં, ખર્ચ તરીકે. તો સ્ટોક પણ મળે અને નફાનો હિસાબ પણ સાચો રહે.

**"પછી લખીશ" એમ ન રાખો.** દિવસના અંતે યાદ કરીને લખી શકાતું નથી, કારણ કે નાની રકમો જ યાદ રહેતી નથી. અને એ નાની રકમો જ મહિનાના અંતે મોટો તફાવત બનાવે છે.

### આનાથી શું બદલાય છે

પહેલા મહિને જ એક વાત સ્પષ્ટ થાય છે — તમે પોતે દુકાનમાંથી મહિને બરાબર કેટલું લો છો. મોટા ભાગના દુકાનદારો આ આંકડાનો અંદાજ કરે છે, અને અંદાજ લગભગ હંમેશા હકીકત કરતાં ઓછો હોય છે.

આંકડો જાણવો એ ખરાબ વાત નથી. ખબર હોય તો નિર્ણય લઈ શકાય — આ મહિને ઓછું લઉં, કે દુકાનમાંથી વધુ આવવું જોઈએ. ખબર ન હોય તો કોઈ નિર્ણય લઈ જ શકાતો નથી.

## Common questions

**દુકાન મારી જ છે, પોતાના પૈસા કેમ ન લઉં?**

લેશો જ — સવાલ લેવાનો નથી, લખવાનો છે. તમે ગલ્લામાંથી બે હજાર લો અને એ ક્યાંય લખાયું ન હોય, તો મહિનાના અંતે દુકાનના હિસાબમાં બે હજાર ઓછા દેખાય છે, કારણ કે એ છે જ નહીં. ત્યારે લાગે કે વેચાણ ઘટ્યું છે કે ક્યાંક ગડબડ થઈ છે. પૈસા લેવા સમસ્યા નથી, ખબર ન હોવી સમસ્યા છે.

**અલગ કેવી રીતે કરવું?**

સૌથી સહેલો રસ્તો એ કે મહિને એક વાર પોતાના માટે એક નક્કી રકમ કાઢી લેવી, બરાબર જેમ નોકરને પગાર આપો છો. વચ્ચે પૈસા જોઈએ તો એ પણ લો, પણ દર વખતે લખો. બેંકનું ખાતું અલગ રાખી શકો તો વધુ સારું, પણ એ ન કરો તોય લખી રાખવાથી મોટા ભાગની સમસ્યા પતી જાય છે.

**ઘરનું બજાર દુકાનમાંથી લઈએ તો?**

એ પણ લખો, ખરીદ કિંમતે. દુકાનમાંથી પોતાના ઘર માટે તેલ-ચોખા લેવા બહુ સ્વાભાવિક છે, પણ ન લખો તો સ્ટોકનો હિસાબ નહીં મળે — ચોપડામાં માલ છે, છાજલી પર નથી. મહિનાના અંતે એ ચોરી જેવું લાગે છે, જોકે એવું નથી.