---
title: "ಸಾಲ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವ ಸರಿಯಾದ ವಿಧಾನ: ಸಂಬಂಧವೂ ಉಳಿಯಲಿ, ಹಣವೂ ಬರಲಿ"
source: https://www.lskhata.com/blog/sala-vasooli-maduva-sariyada-vidhana
category: "Running a shop"
language: kn
published: 2026-08-14
reading_time: 6 min
---

# ಸಾಲ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವ ಸರಿಯಾದ ವಿಧಾನ: ಸಂಬಂಧವೂ ಉಳಿಯಲಿ, ಹಣವೂ ಬರಲಿ

_ಸಾಲ ಕೇಳುವುದು ಜಗಳವಾಗುತ್ತದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ನಿಗದಿತ ಕ್ರಮವಿಲ್ಲ. ಇದೇ ಆ ಕ್ರಮ — ಏಳು ದಿನ, ಹದಿನೈದು ದಿನ, ಮೂವತ್ತು ದಿನ._

## In short
- ವಸೂಲಿ ಮನಸ್ಥಿತಿಯ ಮೇಲಲ್ಲ, ನಿಗದಿತ ಕ್ರಮದ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ — ಏಳನೇ ದಿನ ನೆನಪು, ಹದಿನೈದನೇ ದಿನ ದಿನಾಂಕ, ಮೂವತ್ತನೇ ದಿನ ಮುಖಾಮುಖಿ.
- ಮೊದಲ ಸಂದೇಶ ಬೇಡಿಕೆಯಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಲೆಕ್ಕದ ಮಾಹಿತಿ. ಅದಕ್ಕೇ ಅದು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
- ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತವನ್ನಲ್ಲ, ಸಾಲದ ವಯಸ್ಸನ್ನು ನೋಡಿ. ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯದನ್ನು ಮೊದಲು ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿ.
- ಪ್ರತಿ ಗ್ರಾಹಕರ ಫೋನ್ ಸಂಖ್ಯೆ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕು. ಸಂಖ್ಯೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನೆನಪಿಸುವುದೇ ಸಂಘರ್ಷವಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಾಲ ಕೊಡುವುದು ಅಂಗಡಿಯ ಭಾಗ. ಸಾಲವನ್ನೇ ಕೊಡದ ಅಂಗಡಿಯವನು ತನ್ನ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ನಿಯಮಿತ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಪಕ್ಕದ ಅಂಗಡಿಗೆ ಕೊಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ನಿಜವಾದ ತೊಂದರೆ ಸಾಲ ಕೊಡುವುದರಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ — ಮರಳಿ ಕೇಳುವುದರಲ್ಲಿ ಇದೆ, ಅದೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಳುವ ನಿಗದಿತ ವಿಧಾನವೇ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ.

ವಿಧಾನ ನಿಗದಿಯಾಗದಿದ್ದಾಗ ವಸೂಲಿ ಮನಸ್ಥಿತಿಯ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ತಿಂಗಳುಗಟ್ಟಲೆ ಏನೂ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ, ನಂತರ ಒಂದು ದಿನ ಹಣದ ಬಿಗಿಯಲ್ಲಿ ನೇರ ಒತ್ತಾಯ ಬರುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಹಕನಿಗೆ ಅದು ಹಠಾತ್ತನೆ ಬಂದ ಆರೋಪ; ನಿಮಗೆ ಮೂರು ತಿಂಗಳ ಶೇಖರವಾದ ಕೋಪ. ಇಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸರಿಯೇ, ಸಂಬಂಧ ಅಲ್ಲೇ ಹಾಳಾಗುತ್ತದೆ.

_[Figure: ಒಂದೇ ಕ್ರಮ, ಪ್ರತಿ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೂ. ಅದೇ ಇದನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಕೋಪದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸುತ್ತದೆ.]_

### ಮೂರು ಹಂತ, ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ ಬೇರೆ ಕೆಲಸ

1. **ದಿನ 7 — ಕೇವಲ ಮಾಹಿತಿ** — ಮೊತ್ತ ಮತ್ತು ದಿನಾಂಕ ಇರುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಸಂದೇಶ, ಯಾವುದೇ ಬೇಡಿಕೆ ಇಲ್ಲದೆ. "ನಮಸ್ಕಾರ, 4ನೇ ತಾರೀಖಿನ ₹1,200 ಬಾಕಿ ಇದೆ. ಧನ್ಯವಾದ." ಅಷ್ಟೇ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣ ಈ ಹಂತದಲ್ಲೇ ಬಂದುಬಿಡುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ನಿಜವಾದ ಕಾರಣ ಮರೆತುಹೋಗುವುದು, ಕೊಡದ ಉದ್ದೇಶವಲ್ಲ.
2. **ದಿನ 15 — ದಿನಾಂಕ ನಿಗದಿ ಮಾಡಿ** — ಈಗ ಹಣದ ಬಗ್ಗೆ ಅಲ್ಲ, ದಿನಾಂಕದ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿ: "ಯಾವಾಗ ಆಗುತ್ತದೆ?" ಇದು ಗ್ರಾಹಕನನ್ನು ಹೌದು-ಇಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕಲ್ಲ, ಒಂದು ದಿನ ಹೇಳುವುದಕ್ಕೆ ತರುತ್ತದೆ. ಅವನು ಹೇಳಿದ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ — ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ಮಾತು ಅದೇ ದಿನಾಂಕದಿಂದ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ.
3. **ದಿನ 30 — ಮುಖಾಮುಖಿ** — ಮೂವತ್ತು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಸಂದೇಶದ ಬದಲು ಭೇಟಿ, ಅದೂ ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ — ಇತರ ಗ್ರಾಹಕರ ಮುಂದೆ ಎಂದೂ ಅಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ಗುರಿ ಪೂರ್ಣ ಮೊತ್ತವಲ್ಲ, ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಭಾಗ ಮತ್ತು ಒಂದು ಸ್ಪಷ್ಟ ಯೋಜನೆ. ಇಂದು ಅರ್ಧ, ಮುಂದಿನ ವಾರ ಅರ್ಧ, ದಿನಾಂಕ ಸಹಿತ — ಏನೂ ಬರದೇ ಇರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಬಹಳ ಒಳ್ಳೆಯದು.
4. **ಬಂದದ್ದನ್ನು ಆಗಲೇ ದಾಖಲಿಸಿ** — ಏನು ಬಂದರೂ ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಖಾತೆಗೆ ಹಾಕಿ, ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಪರದೆ ತೋರಿಸಿ. ಇಬ್ಬರೂ ಅದೇ ದಿನ ನೋಡಿದ ಮೊತ್ತ ನಂತರ ವಿವಾದದ ವಿಷಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

**ಮೊದಲ ಸಂದೇಶ ಬೇಡಿಕೆಯಾಗಿರಬಾರದು.** ಮೊತ್ತ ಮತ್ತು ದಿನಾಂಕ ಮಾತ್ರ ಹೇಳುವ ಸಂದೇಶಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸುವುದು ಸುಲಭ. "ಯಾವಾಗ ಕೊಡುತ್ತೀರಿ?" ಎಂದು ಶುರುವಾಗುವ ಸಂದೇಶವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವುದು ಸುಲಭ. ಈ ಸಣ್ಣ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇ ಏಳನೇ ದಿನ ಹಣ ಬರುತ್ತದೋ, ಮೂವತ್ತನೇ ದಿನ ವಿವಾದ ಬರುತ್ತದೋ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.

### ಒಟ್ಟನ್ನಲ್ಲ, ವಯಸ್ಸನ್ನು ನೋಡಿ

| ಎಷ್ಟು ಹಳೆಯದು | ಅರ್ಥವೇನು | ಏನು ಮಾಡಬೇಕು |
| --- | --- | --- |
| 0 – 30 ದಿನ | ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯವಹಾರ | ವಿಶೇಷವೇನೂ ಇಲ್ಲ, ದಾಖಲಿದ್ದರೆ ಸಾಕು |
| 31 – 60 ದಿನ | ಮರೆತಿದ್ದಾನೆ | ದಿನಾಂಕ ನಿಗದಿ ಮಾಡಿಸಿ |
| 61 – 90 ದಿನ | ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ | ಮುಖಾಮುಖಿ, ಒಂದಷ್ಟು ಭಾಗ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ |
| 90 ದಿನ ಮೇಲೆ | ತಾನಾಗಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ | ಕಂತು ಕಟ್ಟಿ, ಹೊಸ ಸಾಲ ನಿಲ್ಲಿಸಿ |

ಗಮನಿಸಿ — ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಾರಿ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯದಲ್ಲ. ಈ ಎರಡನ್ನೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ನೋಡುವುದೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಂಗಡಿಯವರು ತಪ್ಪು ಗ್ರಾಹಕನಿಗೆ ಫೋನ್ ಮಾಡುವ ಜಾಗ.

ಖಾತಾ ಆ್ಯಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಗ್ರಾಹಕರ ಬಾಕಿ ಮತ್ತು ಅದರ ದಿನಾಂಕ ಎರಡೂ ದಾಖಲಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ವಿಂಗಡಣೆ ಕೈಯಿಂದ ಕೂಡಿಸದೆಯೇ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ನೀವಿನ್ನೂ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲೇ ಇದ್ದರೆ, ಒಂದು ಹಾಳೆಯಲ್ಲಿ ಇದೇ ನಾಲ್ಕು ಕಾಲಂ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ — ವಿಧಾನ ಅದೇ, ಶ್ರಮ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚು.

### ಸಂಖ್ಯೆ ಇಲ್ಲದೆ ನೆನಪಿಸುವುದೆಂದರೆ ಸಂಘರ್ಷ

ಇದೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಿಟ್ಟುಹೋಗುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಹಕರ ಫೋನ್ ಸಂಖ್ಯೆ ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನೆನಪಿಸಲು ಒಂದೇ ದಾರಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ — ಅವನು ಅಂಗಡಿಗೆ ಬರುವವರೆಗೆ ಕಾದು ಆಗ ಹೇಳುವುದು. ಅಂದರೆ ಪ್ರತಿ ನೆನಪೂ ಬೇರೆ ಯಾರದೋ ಮುಂದೆ, ಅದೂ ಅವನು ಏನೋ ಕೊಳ್ಳಲು ಬಂದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ.

ಸಂಖ್ಯೆ ಇದ್ದರೆ ಅದೇ ಮಾತು ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ, ಸಾಕ್ಷಿಗಳಿಲ್ಲದೆ, ಅವನು ಜೇಬು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಂಖ್ಯೆ ಕೇಳಲು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕ್ಷಣ ನೀವು ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಸಾಲವನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತಿರುವ ಕ್ಷಣವೇ — ಆಗ ಯಾರೂ ಬೇಡವೆನ್ನುವುದಿಲ್ಲ.

> ಸಂಖ್ಯೆ ಸಾಲದ ಭಾಗ; ಗ್ರಾಹಕರ ವಿವರದ ಭಾಗವಲ್ಲ.

**ಒಂದು ಮಿತಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿ, ಮೊದಲೇ ಹೇಳಿ.** ಸಾಲಕ್ಕೆ ಒಂದು ಗರಿಷ್ಠ ಮಿತಿ ಪ್ರತಿ ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲೂ ಇರಬೇಕು, ಅದು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಖಾತೆ ತೆರೆದ ದಿನವೇ ತಿಳಿಯಬೇಕು — ನೀವು ಬೇಡವೆನ್ನುವ ದಿನವಲ್ಲ. ಮೊದಲೇ ಹೇಳಿದ ಮಿತಿ ಅಂಗಡಿಯ ನಿಯಮ; ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಮಿತಿ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಅಪನಂಬಿಕೆಯಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ.

ಈ ವಾರ ಇಷ್ಟೇ ಮಾಡಿ: ನಿಮ್ಮ ಹತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಬಾಕಿಗಳನ್ನು ಆರಿಸಿ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಅದೇ ಸಣ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸಿ, ಬಂದ ಉತ್ತರವನ್ನು ದಿನಾಂಕ ಸಹಿತ ದಾಖಲಿಸಿ. ಮುಂದಿನ ವಾರ ನಿಮ್ಮ ಬಳಿ ಇಂದು ಇಲ್ಲದ ಎರಡು ವಿಷಯಗಳಿರುತ್ತವೆ — ಸ್ವಲ್ಪ ಹಣ, ಮತ್ತು ಯಾರು ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಾರೆ ಯಾರು ಇಲ್ಲ ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿ. ಎರಡನೆಯದು ಮೊದಲನೆಯದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ.

## Common questions

**ಸಾಲ ಕೇಳಲು ಸರಿಯಾದ ಸಮಯ ಯಾವುದು?**

ಯಾವುದೇ ಇರಲಿ, ಅದು ನಿಗದಿತವಾಗಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೂ ಒಂದೇ ರೀತಿ ಇರಬೇಕು. ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಂಗಡಿಗಳಿಗೆ ಮೂರು ಹಂತಗಳು ಹೊಂದುತ್ತವೆ — ವ್ಯವಹಾರದ ಏಳು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಒಂದು ಮೃದುವಾದ ನೆನಪು, ಹದಿನೈದನೇ ದಿನ ಹಣ ಕೊಡುವ ದಿನಾಂಕ ನಿಗದಿ, ಮೂವತ್ತನೇ ದಿನ ಮುಖಾಮುಖಿ ಮಾತು. ನಿಗದಿತ ಕ್ರಮದ ನಿಜವಾದ ಲಾಭವೆಂದರೆ, ಗ್ರಾಹಕ ಇದನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಕೋಪವೆಂದು ಅಲ್ಲ, ಅಂಗಡಿಯ ನಿಯಮವೆಂದು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.

**ಪದೇ ಪದೇ ನೆನಪಿಸಿದರೆ ಗ್ರಾಹಕ ಕೋಪಗೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾನೆಯೇ?**

ಕೋಪ ನೆನಪಿಸುವುದರಿಂದ ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಹಠಾತ್ತಾದ, ಅಸಮಾನ ವರ್ತನೆಯಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ. ಮೂರು ತಿಂಗಳು ಏನೂ ಕೇಳದವನು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಒತ್ತಾಯವನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರೆ ಖಂಡಿತಾ ಬೇಸರಪಡುತ್ತಾನೆ. ಪ್ರತಿ ಬಾರಿಯೂ ಏಳನೇ ದಿನ ಅದೇ ನೇರ ಸಂದೇಶ ಬರುವವನಿಗೆ ಇದು ಅಂಗಡಿಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪದ್ಧತಿ.

**ಮೊದಲು ಯಾರಿಂದ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಬೇಕು — ಹೆಚ್ಚು ಬಾಕಿ ಇರುವವರಿಂದಲೇ ಅಥವಾ ಹಳೆಯದರಿಂದಲೇ?**

ಹಳೆಯದರಿಂದ. ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತ ಹೊಸದಾಗಿದ್ದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಂದುಬಿಡುತ್ತದೆ; ಸಣ್ಣ ಮೊತ್ತ ಆರು ತಿಂಗಳ ಹಳೆಯದಾದರೆ ಪ್ರತಿ ವಾರ ಕಳೆದಂತೆ ಅದು ಬರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಒಟ್ಟು ಬಾಕಿ ನೋಡಿ ನಿರ್ಧರಿಸುವುದು ತಪ್ಪು — ಅದನ್ನು ವಯಸ್ಸಿನ ಪ್ರಕಾರ ಹಂಚಿ ನೋಡಿ.

**ಹಣ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಗ್ರಾಹಕ ಹೇಳಿದರೆ?**

ಎರಡೂ ಕಡೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದಾಖಲೆ ಇದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಇದು ವಿವಾದವಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನೂ ಆಗಲೇ ದಾಖಲಿಸಿ, ಮೊತ್ತವನ್ನು ಹೇಳಿ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಪರದೆ ತೋರಿಸಿ. ಇಬ್ಬರೂ ಅದೇ ದಿನ ನೋಡಿದ ಲೆಕ್ಕದ ಮೇಲೆ ಆರು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಜಗಳ ತೀರಾ ಅಪರೂಪ.