---
title: "पुरवठादाराचा हिशोब: मागवले, आले किती, आणि देणे किती"
source: https://www.lskhata.com/blog/supplier-cha-hishob-ani-kharedi-order
category: "Stock & money"
language: mr
published: 2026-08-21
reading_time: 6 min
---

# पुरवठादाराचा हिशोब: मागवले, आले किती, आणि देणे किती

_एकाच खरेदीचे तीन भाग असतात आणि दुकाने बहुधा फक्त पहिला लिहितात. उरलेले दोनच असे आहेत ज्यांवर नंतर वाद होतो._

## In short
- प्रत्येक खरेदीचे तीन भाग आहेत — काय मागवले, किती आले, आणि किती देणे बाकी. तिन्ही वेगवेगळे लिहिले जावेत.
- माल उतरतानाच मोजा. गाडी गेल्यावर "चार पोती कमी होती" हा वाद असतो, नोंद नाही.
- पुरवठादाराची पावती आपोआप हिशोब बनत नाही. तुम्ही जे मोजले ते लिहा, त्याने जे लिहिले ते नाही.
- प्रत्येक पुरवठादाराची बाकी वेगळी बघा. एकूण "देणे आहे" हा एक आकडा आहे जो कुठेच उपयोगी पडत नाही.

खरेदीचा हिशोब बहुतेक दुकानांत एकाच ओळीचा असतो — "आज अमुककडून एवढ्याचा माल आला". ही ओळ बरोबर आहे, पण अपुरी आहे, आणि तिची किंमत त्या दिवशी मोजावी लागते ज्या दिवशी काहीतरी कमी निघते किंवा एखादी जुनी रक्कम आठवत नाही.

एक खरेदी खरे तर तीन वेगळ्या गोष्टी आहेत: काय मागवले, काय पोहोचले, आणि किती पैसे देणे बाकी आहेत. या तिन्ही एकमेकांतून काढता येत नाहीत, म्हणून तिन्ही वेगवेगळ्या नोंदवाव्या लागतात.

_[Figure: तिसरी चौकट पहिल्या दोघांतून निघत नाही. तो वेगळा हिशोब आहे.]_

### पहिला भाग — काय मागवले

हाच तो भाग जो सर्वात जास्त सुटतो, कारण तो सर्वात कमी आवश्यक वाटतो. ऑर्डर फोनवर दिली जाते, लक्षात ठेवली जाते, आणि माल आल्यावर तिची गरज संपली असे मानले जाते.

पण ज्या दिवशी पन्नासपैकी सेहेचाळीस पोती येतील, ती चार पोती तुम्हाला तेव्हाच दिसतील जेव्हा पन्नास कुठेतरी लिहिलेले असेल. लिहिलेले नसेल तर सेहेचाळीसच पूर्ण ऑर्डर वाटेल, आणि पुढच्या महिन्याचा हिशोब त्याच सेहेचाळीसवर बनेल.

### दुसरा भाग — किती आले

मोजणी माल उतरतानाच व्हायला हवी, गाडीसमोर. हे गैरसोयीचे आहे, त्यात दहा मिनिटे जातात, आणि पुरवठादाराचा माणूस घाईत असतो. तरीही हीच एकमेव वेळ आहे जेव्हा कमतरता दुरुस्त होऊ शकते.

- पोती किंवा पेट्या मोजा, वजन नंतर बघा. संख्येवर वाद कमी होतो.
- तुटलेला किंवा खराब माल त्याच वेळी बाजूला ठेवा आणि तोही नोंदवा.
- जे कमी आहे ते पुरवठादाराच्या माणसाला दाखवून सांगा, गाडी जाण्याआधी.
- तुमची मोजणी लिहा — त्याच्या पावतीवरून उतरवू नका. दोन्ही वेगळ्या गोष्टी आहेत.

**पावती आणि मोजणी या दोन वेगळ्या नोंदी आहेत.** पुरवठादाराची पावती सांगते त्याने काय पाठवले. तुमची मोजणी सांगते काय पोहोचले. दोन्ही सारख्या असतील तर उत्तम, नसतील तर तोच फरक तुमचे खरे काम आहे. पावतीलाच आपली मोजणी मानणे हीच ती जागा जिथे बहुतेक दुकाने नकळत नुकसान सोसतात.

### तिसरा भाग — किती देणे बाकी

हा भाग उधारी वसुलीच्या उलटा आहे, आणि गंमत अशी की जो दुकानदार आपल्या ग्राहकांची बाकी रोज बघतो, तोच आपल्या पुरवठादाराची बाकी बहुधा आठवणीवर सोडतो.

| काय बघायचे | का | किती वेळा |
| --- | --- | --- |
| प्रत्येक पुरवठादाराची वेगळी बाकी | एकूण रक्कम कुठेच उपयोगी पडत नाही | दर आठवड्याला |
| कोणती रक्कम सर्वात जुनी आहे | जुनी बाकी नात्यावर परिणाम करते | दर आठवड्याला |
| या महिन्यात किती द्यायचे आहे | पैशांची जुळवाजुळव आधी व्हावी | महिन्याच्या सुरुवातीला |
| कुठे दोनदा तर दिले नाही | घाईत हे होते | महिन्याअखेर |

शेवटची ओळ हलक्यात घेऊ नका. ज्या दुकानांत पैसे कधी रोखीने, कधी फोनने आणि कधी दुसऱ्याच्या हाताने जातात, तिथे एकच रक्कम दोनदा जाणे असामान्य नाही — आणि पुरवठादार नेहमी सांगतोच असेही नाही.

### हिशोब जुळत नसेल तेव्हा

पुरवठादाराशी हिशोबाचा वाद जवळजवळ नेहमी एकाच कारणाने होतो: दोन्ही बाजूंच्या नोंदी वेगळ्या आहेत आणि दोघेही आपापल्या नोंदीनुसार बरोबर आहेत. यावर उपाय वाद नाही, तारखेनुसार जुळवणी आहे.

एका कागदावर तुमच्या बाजूची सगळी खरेदी आणि सगळी देणी तारखेनुसार लिहा, आणि त्याच्याशी त्यांचा हिशोब जुळवा. नऊपैकी आठ वेळा फरक एकाच नोंदीचा निघतो — एक दिलेली रक्कम जी त्यांच्याकडे चढली नाही, किंवा एक माल जो तुमच्याकडे चढला नाही.

> पुरवठादाराशी हिशोब तारखेवर जुळतो, आठवणीवर नाही.

### एक छोटी सुरुवात

पुढची मालाची गाडी आल्यावर एवढेच करा: ऑर्डर देताना ती लिहून ठेवा, माल उतरताना मोजून लिहा, आणि पैसे देताना ते नोंदवा. तीन ठिकाणी, तीन ओळी.

तीन महिन्यांनी तुमच्याकडे प्रत्येक पुरवठादाराची स्वच्छ नोंद असेल — कोण पूर्ण माल पाठवतो, कोण नेहमी कमी पाठवतो, आणि कोणाशी हिशोबात सर्वात जास्त वेळ जातो. ही माहिती किमतीपेक्षा कमी मौल्यवान नाही.

## Common questions

**ऑर्डर वेगळी लिहिण्याची गरज काय, माल तर येतोच?**

गरज तेव्हा पडते जेव्हा माल पूर्ण येत नाही, आणि हे बरेचदा होते. फक्त आलेला माल लिहिला असेल तर काय कमी आले हे कळण्याचा मार्गच उरत नाही — कारण जे आले नाही ते कुठेच नोंदलेले नाही. ऑर्डर लिहिलेली असेल तर कमतरता आपोआप दिसते, आठवण्याची गरज पडत नाही.

**माल मोजण्याची योग्य वेळ कोणती?**

जेव्हा गाडी उभी आहे आणि उतरवणारा समोर आहे. हे गैरसोयीचे वाटते आणि त्यात दहा मिनिटे जातात, पण हीच एकमेव वेळ आहे जेव्हा कमतरता दुरुस्त होऊ शकते. एकदा गाडी निघाली की कमतरतेची गोष्ट तुमच्या शब्दांत आणि त्याच्या शब्दांत उरते, आणि त्या वादात साधारणपणे दुकानदार हरतो.

**पुरवठादाराचे बिल आणि माझा हिशोब वेगळा असेल तर कोणता खरा मानावा?**

तुम्ही जे मोजले ते. पुरवठादाराची पावती त्याने काय पाठवले हे सांगते, तुमची मोजणी काय पोहोचले हे सांगते — आणि या दोघांत फरक असू शकतो. दोन्ही वेगवेगळे नोंदवा आणि फरक त्याच दिवशी पुरवठादाराला सांगा. जो फरक त्याच दिवशी सांगितला जातो ती दुरुस्ती असते; जो महिन्यानंतर सांगितला जातो तो आरोप बनतो.

**लहान दुकानासाठी खरेदी ऑर्डर बनवणे जास्त होत नाही का?**

पूर्ण कागदी ऑर्डर प्रत्येक खरेदीसाठी आवश्यक नाही. आवश्यक हे की जे मागवले ते कुठेतरी नोंदलेले असावे — फोनवर सांगितलेली ऑर्डर लिहून ठेवणेही पुरेसे आहे. खाता अ‍ॅपमध्ये खरेदी ऑर्डर बनवता येते आणि माल आल्यावर त्याच्यासमोर संख्या नोंदवली जाते, ज्यामुळे कमतरता आपोआप दिसते. ज्या दुकानांत एकच पुरवठादार रोज येतो, तिथेही महिन्यातून एकदा हा हिशोब जुळवणे उपयोगी पडते.